ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่สังคมสูงวัยอย่างรวดเร็ว พร้อมกับความต้องการดูแลระยะยาวที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะในกลุ่มผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิง ซึ่งต้องการความช่วยเหลือในการใช้ชีวิตประจำวันและการดูแลสุขภาพอย่างสม่ำเสมอ ข้อมูลจากระบบคลังข้อมูลสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข พบว่า จำนวนผู้ป่วยในและผู้ป่วยนอกอายุ 60 ปีขึ้นไป ที่ได้รับการวินิจฉัยว่าอยู่ในภาวะพึ่งพิง เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง จาก 74,433 คน ในปี 2565 เป็น 100,816 คน ในปี 2566 และเพิ่มเป็น 126,560 คน ในปี 2567 ก่อนจะสูงถึง 131,442 คน ในปี 2568 สะท้อนให้เห็นว่าความต้องการบริการดูแลระยะยาวของผู้สูงอายุกำลังเพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน แต่สิ่งที่น่าจับตาคือ ในปี 2568 มีผู้ป่วยระยะประคับประคองเพียง ร้อยละ 43.3 ที่ได้รับการดูแลต่อเนื่องที่บ้าน นั่นหมายความว่า ผู้ป่วยมากกว่าครึ่งอาจยังไม่ได้รับการดูแลที่บ้านอย่างต่อเนื่องตามความต้องการ

การดูแลที่บ้าน หรือ home-based care มีความสำคัญมากขึ้นในสังคมสูงวัย เพราะช่วยให้ผู้สูงอายุหรือผู้ป่วยที่มีภาวะพึ่งพิงสามารถอยู่ในสภาพแวดล้อมที่คุ้นเคย ใกล้ชิดกับครอบครัว และลดความจำเป็นในการเดินทางไปโรงพยาบาลบ่อยครั้ง ขณะเดียวกัน ยังช่วยลดภาระของสถานพยาบาลได้อีกทางหนึ่ง อย่างไรก็ตาม การขยายบริการดูแลที่บ้านจำเป็นต้องมีกำลังคนเพียงพอ ทั้งบุคลากรสาธารณสุข ผู้ดูแลผู้สูงอายุ และผู้ดูแลในครอบครัว รวมถึงระบบติดตามอาการ การเยี่ยมบ้าน และช่องทางช่วยเหลือเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน นอกจากนี้ ผู้ดูแลเองก็ควรได้รับการฝึกอบรม สวัสดิการ และการคุ้มครองในการทำงานอย่างเหมาะสม
ยังมีอีกหลายบทความทางสุขภาพที่น่าสนใจ ให้ทุกท่านได้อ่านกันใน “รายงานสุขภาพคนไทย เล่มปี 2569” สามารถอ่านฟรีได้แล้ววันนี้ ผ่านทางเว็บไซต์ได้ที่ www.thaihealthreport.com หรือติดต่อขอรับหนังสือผ่านทางอีเมลได้ที่ thaihealthipsr@gmail.com
ติดตามทุกความเคลื่อนไหว ของ “สุขภาพคนไทย”
Facebook : สุขภาพคนไทย
Instagram : @thaihealthreport
Youtube : สุขภาพคนไทย
TikTok : @thaihealthreport (30 วิสุขภาพคนไทย)
อ้างอิง
รายงานสุขภาพคนไทย 2569 หมวดตัวชี้วัด 8 เรื่อง ระบบสาธารณสุข
สืบค้นจาก :
สถาบันวิจัยและประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล