IPSR ร่วมกับ สสส.
บทความสั้น 2569
คณะทำงานสุขภาพคนไทย จำนวนผู้ชม 0 ครั้ง

เอเชียตะวันออกกำลังเผชิญวิกฤตอัตราเกิดที่ลดลงอย่างรวดเร็วที่สุดในโลก จนกลายเป็นความท้าทายเชิงโครงสร้างที่กระทบทั้งเศรษฐกิจ สังคม และความมั่นคงของรัฐในระยะยาว อัตราเกิดที่ต่ำต่อเนื่องไม่เพียงนำไปสู่สังคมสูงวัยอย่างรวดเร็ว แต่ยังส่งผลต่อกำลังแรงงาน และความสามารถในการพัฒนาประเทศ ทำให้หลายประเทศในภูมิภาคต้องเร่งออกนโยบายเพื่อ “กระตุ้นการมีบุตร” อย่างจริงจัง

ประเทศจีนเป็นหนึ่งในตัวอย่างสำคัญของการปรับทิศทางนโยบายประชากร หลังจากยกเลิกนโยบายลูกคนเดียวในปี พ.ศ. 2559 รัฐบาลจีนได้เดินหน้าสู่นโยบาย “ลูกสามคน” อย่างเป็นทางการ โดยเริ่มให้
การสนับสนุนครอบครัวที่มีบุตรตั้งแต่วันที่
31 พฤษภาคม พ.ศ. 2564 จากเดิมที่ครอบครัวมีลูกเกินหนึ่งคนต้องเผชิญกับบทลงโทษทางการเงินและการสูญเสียสิทธิประโยชน์ต่าง ๆ นโยบายใหม่มุ่งลดภาระและสร้างแรงจูงใจให้ครอบครัวตัดสินใจมีบุตรมากขึ้น มาตรการที่จีนใช้ครอบคลุมทั้งด้านเศรษฐกิจและสังคม ไม่ว่าจะเป็นการให้เงินอุดหนุนแก่ครอบครัวที่มีบุตรหลายคน การช่วยเหลือค่าใช้จ่ายด้านการศึกษา การจ่ายเงินชดเชยสำหรับ
การลาคลอด และการลดภาระค่ารักษาพยาบาลของเด็ก นอกจากนี้ ยังมีความพยายามส่งเสริมความเท่าเทียมทางเพศในตลาดแรงงาน เพื่อลดผลกระทบต่อผู้หญิงจากการมีบุตร ซึ่งเป็นหนึ่งในอุปสรรคสำคัญของ
การตัดสินใจสร้างครอบครัวในสังคมเมืองสมัยใหม่

นโยบายเหล่านี้สะท้อนให้เห็นว่าการแก้ปัญหาอัตราเกิดต่ำไม่อาจพึ่งพาเพียงแรงจูงใจทางการเงินระยะสั้น แต่ต้องอาศัยการออกแบบระบบสนับสนุนครอบครัวอย่างรอบด้าน ตั้งแต่การดูแลเด็ก
การจัดสวัสดิการแรงงาน ไปจนถึงการสร้างสภาพแวดล้อมการทำงานที่เอื้อต่อการเลี้ยงดูบุตร นอกจากนี้ รัฐบาลกลางยังเปิดโอกาสให้รัฐบาลท้องถิ่นปรับและเพิ่มมาตรการให้เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่ ซึ่งสะท้อนความเข้าใจว่าปัญหาประชากรมีความซับซ้อนและแตกต่างกันในแต่ละพื้นที่

         

ยังมีอีกหลายบทความทางสุขภาพที่น่าสนใจ ให้ทุกท่านได้อ่านกันใน “รายงานสุขภาพคนไทย เล่มปี 2568” สามารถอ่านฟรีได้แล้ววันนี้ ผ่านทางเว็บไซต์ได้ที่ www.thaihealthreport.com หรือติดต่อขอรับหนังสือผ่านทางอีเมลได้ที่ thaihealthipsr@gmail.com

 

ติดตามทุกความเคลื่อนไหว ของ “สุขภาพคนไทย”

Facebook : สุขภาพคนไทย

Instagram : @thaihealthreport

Youtube : สุขภาพคนไทย

TikTok : @thaihealthreport (30 วิสุขภาพคนไทย)

รายงานสุขภาพคนไทย

สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล
เลขที่ 999 ถนนพุทธมณฑล สาย 4 ตำบลศาลายา อำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐม 73170
โทรศัพท์ 02-441-0201-4 ต่อ 531, 532, 630 โทรสาร 02-441- 9333 E-mail : thaihealthipsr@gmail.com